Πλωτές πόλεις-Μια σύγχρονη Κιβωτός του Νώε, για ποιούς όμως;

Οι σχεδιασμοί για εναλλακτικές μορφές κατοίκησης απευθύνονται σε ελάχιστους εκλεκτούς
Πλωτές πόλεις-Μια σύγχρονη Κιβωτός του Νώε, για ποιούς όμως;

Αν ο Όργουελ ζούσε λίγο αργότερα και έγραφε ένα βιβλίο όπως το πασίγνωστο «1984» όχι το 1948 όπως συνέβη, αλλά γύρω στα 1980-1990, θα μπορούσε αυτό να ονομάζεται 2020 και να έχει σαν αφορμή του μια είδηση που αφορά σε μια πολύ κοντινή σ’ εμάς -που βαδίζουμε ολοταχώς στο ολοστρόγγυλο 2020-  πραγματικότητα (κάποτε αυτή η χρονιά μου ακουγόταν εντελώς «διαστημική»).

Η είδηση αυτή δεν είναι άλλη από την κατασκευή πλωτών πόλεων, εν δυνάμει κρατών, που θα είναι αυτόνομα, αυτάρκη και ανεξάρτητα, σε διεθνή ύδατα στα οποία ενδεχομένως (λέμε τώρα εμείς οι πονηροί) να υπάρχουν και σοβαρά κοιτάσματα υδρογονανθράκων.

Εταιρείες, ακαδημαϊκοί, οικονομολόγοι, αρχιτέκτονες, κυβερνήσεις εργάζονται πάνω στην πραγματοποίηση αυτής της ιδέας με κορωνίδα το Seasteading Institute με έδρα το Σαν Φρανσίσκο (βλέπε Silicon Valley και φυσικά σχέση με Γουόλ Στριτ).

Πιο συγκεκριμένα αναφέρεται στην είδηση, ότι η κυβέρνηση της Γαλλικής Πολυνησίας συμφώνησε ήδη να επιτρέψει στο Seasteading Institute να αρχίσει δοκιμές στα ύδατα της. Οι εργασίες κατασκευής ενδεχομένως να αρχίσουν σύντομα, και τα πρώτα πλωτά κτίρια -δηλαδή ο πυρήνας μίας πόλης- ενδεχομένως να μπορούν να είναι κατοικήσιμα μέσα σε μερικά χρόνια!

Η συστηματική καταστροφή του πλανήτη μας όχι μόνο λόγω του ανεξέλεγκτου υπερπληθυσμού, της ανόδου της θερμοκρασίας του φαινομένου του θερμοκηπίου, της ανόδου της στάθμης της θάλασσας, της ρύπανσης και εξάντλησης φυσικών πόρων, αλλά και λόγω των συνεχώς εντεινόμενων πολεμικών συγκρούσεων και της τρομοκρατίας, είναι αναμφισβήτητο γεγονός.

Το ότι σχεδόν τα τρία τέταρτα της επιφάνειας της γης καλύπτονται από τους ωκεανούς και άρα ο κατοικήσιμος χώρος είναι εξ ορισμού περιορισμένος είναι και αυτό αναμφισβήτητο. Εκτός λοιπόν από το διάστημα και την πιθανή εποίκιση πλανητών η στροφή προς τους ωκεανούς και τη μεγάλη προσφερόμενη προς εκμετάλλευση έκτασή τουςφαίνεται να είναι πιο άμεση και πιθανή.

Η συγκεκριμένη ιδέα, που σαν όρος υπήρχε ήδη από τη δεκαετία του ‘80 και παρουσιάστηκε στο βιβλίο «Sailing the farm» ενός ναυτικού με θέμα τη ζωή σε ένα πλοίο, ωρίμασε μετά από είκοσι χρόνια και έδωσε το έναυσμα στον Μίλτον Φρίντμαν -εγγονό του γνωστού οικονομολόγου- ο οποίος ζούσε συμπτωματικά στη γνωστή SilliconValley και εργαζόταν για τη πασίγνωστη Google. Αυτός αποφάσισε να παρατήσει τη δουλειά του και βασικά να βρει έναν δισεκατομμυριούχο-φυσικά- χρηματοδότη για να ιδρύσει το προαναφερθέν Seasteading Institute.

Απώτερος και ευγενής -θεωρητικά πάντα- στόχος των πλωτών κρατών είναι να αποκατασταθεί το σχεδόν κατεστραμμένο περιβάλλον, να μην υπάρχουν φτωχοί και άρρωστοι και κυρίως να μην υπάρχει πολιτική εξουσία εφόσον δε θα υπάρχουν εδαφικές διαφορές με ό,τι αυτό συνεπάγεται για όλες τις υφιστάμενες στην εποχή μας συγκρούσεις, οι οποίες εδώ που τα λέμε υπήρχαν ανέκαθεν, σε άλλη μορφή βέβαια από την εποχή των Νεάντερνταλ ακόμα.

Στη γαλλική Πολυνησία διαβάζουμε ότι έχει δημιουργηθεί μια ειδική οικονομική ζώνη σε συνδυασμό με την παραχώρηση κάποιων στρεμμάτων παραλιακής έκτασης από την κυβέρνηση, με σκοπό να κατασκευαστούν και να λειτουργήσουν τα πρώτα πλωτά νησιά που θα περιλαμβάνουν τα πάντα από άποψη υποδομής: σπίτια, ξενοδοχεία, γραφεία, παραγωγή ενέργειας, πρώτες ύλες από ανακυκλώσιμα και ανακυκλωμένα υλικά (ξυλεία, μπαμπού, μέταλλο, πλαστικό), ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, διαχείριση αποβλήτων, παραγωγή τροφίμων μέσα από υδατοκαλλιέργειες και καλλιέργειες ιστού κρέατος, ύπαρξη μικρών δασικών εκτάσεων, υδροπονικά θερμοκήπια, μονάδες αφαλάτωσης.

Υπήρξε και ένας πρόσφατος διαγωνισμός με τίτλο «Floating cities» στον οποίο σχεδιαστές και διανοούμενοι από όλον τον κόσμο κλήθηκαν να οραματιστούν το πώς μπορεί να είναι τέτοιες πλωτές πόλεις, με κυρίαρχη πρόταση την πόλη-νούφαρο «Lillypad», η οποία εκτός των άλλων θα μπορεί να επιπλέει στα λιμάνια γύρω από τις μεγάλες πόλεις, απορροφώντας το διοξείδιο του άνθρακα που αυτές παράγουν δυστυχώς σε τεράστιες ποσότητες, και λειτουργώντας όπως ακριβώς ένα δάσος. Θα έχει μηδενική εκπομπή ρύπων στον ωκεανό και μέσα από μια σειρά τεχνολογιών (ηλιακή, αιολική ενέργεια, παλιρροϊκή ενέργεια, χρήση βιομάζας), θα παράγει τη δική της ενέργεια και θα επεξεργάζεται το διοξείδιο του άνθρακα στην ατμόσφαιρα απορροφώντας το στο κέλυφος από τιτάνιο που θα διαθέτει.

Σημειωτέον ότι κάθε μία από αυτές τις πλωτές πόλεις θα χωράνε γύρω στους  50.000 κατοίκους. Πολλοί ή λίγοι, αυτό πάντως είναι το νούμερο.

«Κυκλοφόρησε» λοιπόν η παραπάνω είδηση μάλλον όχι σε πολύ μεγάλο εύρος και αμέσως σκέφτεται κάποιος: ουάου (το γνωστό… Βαρουφάκειο) αυτό είναι κάτι πραγματικά πολύ ελπιδοφόρο, όντως μπορεί να πετύχει, είναι λογικό να μην είναι η στεριά το μοναδικό μέρος για να ζει κάποιος στο άμεσο μέλλον, μπορούν να λυθούν όλα μας τα προβλήματα, ίσως συντελεστεί και μιας μορφής«επανάσταση» με αυτές τις πόλεις κράτη στον 21ο αιώνα και ναι, δεν είναι πια επιστημονική φαντασία!

Μπορεί λοιπόν αυτή η ιδέα να  αποτελεί το πιο αισιόδοξο και φιλόδοξο σχέδιο για τη σωτηρία του πλανήτη και του ανθρώπινου είδους, για τη σωτηρία όλων μας; Κάπου εδώ ο Τζορτζ Όργουελ αρχίζει να χαμογελά…….

Αυτή η «ουτοπική» κοινωνία στην οποία δε θα εμφανίζονται οι παθογένειες του παρελθόντος, οι ίδιες που μας απειλούν με εξαφάνιση τώρα, από ποιούς θα απαρτιστεί; Ποιοί θα τη φτιάξουν; Με ποιά κριτήρια θα επιλεγούν οι λίγοι εκλεκτοί πιθανοί κάτοικοι και κυρίως ποιός θα τους επιλέξει; Ποιοί θα την κυβερνούν και με ποιο σύστημα;

Ποιός τέλος πάντων θα έχει δικαίωμα να ζήσει εκεί και όχι στην πολύπαθη ξηρά; Άντε και τα καταφέραμε με την επιλογή, σε δεύτερο χρόνο πώς θα διασφαλιστεί η ειρήνη, η ευημερία, η καινοτομία και η ανάπτυξη σε αυτές τις πλωτές πολιτείες, τις κοιτίδες ασφάλειας και ζωής μέσα σε ένα εχθρικότατο υπόλοιπο αχανές περιβάλλον;

Πώς μπορεί να διασφαλιστεί ότι δε θα υπάρχουν πόλεμοι, πολιτική διαφθορά, εξωτερικές απειλές από αυτούς που θα έχουν μείνει πίσω (και οι περισσότεροι αναγκαστικά θα έχουν μείνει), από τις κανονικές κυβερνήσεις των κανονικών χωρών ή και από πειρατεία (λόγω θάλασσας) ακόμα ακόμα; Όλοι αυτοί οι εκατομμυριούχοι που θα έχουν επενδύσει τα χρήματα τους τί είδους απόσβεση θα κάνουν;

Εταιρείες κολοσσοί θα μπορούν να κατασκευάζουν αυτές τις πλωτές πολιτείες που θα μπορούν και να ενώνονται μεταξύ τους αν χρειαστεί, με πρόσχημα ακόμα και την«άμεση λύση» για περιοχές στις οποίες εμφανίζονται όλο και πιο συχνά ακραία καιρικά φαινόμενα με τις γνωστές καταστροφικές συνέπειες. Υπάρχουν ήδη σχέδια όπως το «New Orleans Arcology Habitat” δηλαδή N.O.A.H (ΝΩΕ!; Σοβαρά τώρα;;;) που θα μπορούσε να τοποθετηθεί στην όχθη του Μισισιπή, ή το «City Harvest» με μέγιστη προστασία από τυφώνες και θα αφορά στις ακτές της Αϊτής….

Αυτά τα λίγα διαβάσαμε και πήραμε μια ιδέα του τι μέλλει γενέσθαι στην κυριολεξία. Απίστευτα φιλόδοξο σχέδιο λοιπόν όλο αυτό, των σύγχρονων Κιβωτών, αλλά με ποιους αποδέκτες; Το target group στο οποίο απευθύνεται είναι απελπιστικά περιορισμένο και με πολύ συγκεκριμένες προδιαγραφές, βασικότερη εκ των οποίων η οικονομική κατάσταση φυσικά.

Ενδεχομένως μια από τα ίδια λοιπόν στην ιστορία του πολιτισμένου ανθρώπινου είδους. Ελπίδα σε αυτό το project (σ’ αυτή τη ζωή;)  υπάρχει μόνο για τους αριθμητικά ελαχιστότατους σε ένα πληθυσμιακό σύνολο δισεκατομμυρίων, τους τρομερά ευκατάστατους ανά τον κόσμο, τους απίστευτα και εξειδικευμένα μορφωμένους (γιατί αποκλειστικά τέτοιοι θα χρειάζονται), τους απόλυτα υγιείς. Όλοι οι υπόλοιποι είναι μάλλον χαμένοι εξ ορισμού.
Αλλά πάλι, έτσι δε συνέβαινε πάντα;

Εικόνα: The Seasteading Institute