Nέα νίκη Άσαντ φέρνει κοντύτερα το τέλος της σύγκρουσης

Η συζήτηση για το μέλλον της Συρίας μετά τη λήξη της αιματοχυσίας έχει ήδη ξεκινήσει
Nέα νίκη Άσαντ φέρνει κοντύτερα το τέλος της σύγκρουσης

Οι στρατιωτικές δυνάμεις του καθεστώτος Άσαντ εκκαθάρισαν χθες βράδυ και τους τελευταίους θύλακες του ISIS στην ανατολική πόλη Ντέιρ Εζόρ. Το γεγονός  αυτό επιτρέπει στα  στρατεύματα να συνεχίσουν την προέλασή τους κατά μήκος της δυτικής όχθης του Ευφράτη (στην ανατολική προωθούνται κοινές δυνάμεις Κούρδων και αντικαθεστωτικών), με νέο στόχο τους τη συνοριακή πόλη Αμπού Καμάλ. Η πόλη αυτή των 40.000 κατοίκων θεωρείται αυτή τη στιγμή η ντε φάκτο πρωτεύουσα του Ισλαμικού Κράτους, μετά την εκδίωξη του από τη Ράκα από τη Μοσούλη.

Η εξελισσόμενη προέλαση του εθνικού συριακού στρατού συνθέτει μιά κλασική διάταξη “ψαλίδας”, η οποία αποσκοπεί στην περικύκλωση των αποδιοργανωμένων δυνάμεων του Ισλαμικού κράτους στην περιοχή. Εφόσον οι παράλληλες κινήσεις του στρατού -με την υποστήριξη της ρωσικής αεροπορίας και της λιβανέζικης Χεζμπολάχ- συναντηθούν, τότε ένας απροσδιόριστος  μα μεγάλος αριθμός μαχητών του ISIS θα παγιδευτεί σε μία  ερημική περιοχή, χωρίς σοβαρές οχυρές τοποθεσίες και πηγές ανεφοδιασμού. Θυμίζουμε ότι εκεί έχουν καταφύγει ισλαμιστές μαχητές από τη δυτική Συρία, συχνά με τις οικογένειές τους. Το ποια θα είναι η τύχη αυτών των χιλιάδων ανθρώπων είναι άγνωστο, και φαίνεται πώς είναι και μάλλον αδιάφορο και για τις δυτικές κυβερνήσεις, και για τη Ρωσία, και για τα πλούσια βασιλεία του Κόλπου. Η πρωτοφανής αγριότητα του πολυεθνικού ISIS, και η συνεχιζόμενη τρομοκρατική δράση του εκτός της Μέσης Ανατολής, σίγουρα δεν του έχουν προσφέρει και πολλές συμπάθειες.

Όταν η προέλαση των δυνάμεων Άσαντ ολοκληρωθεί, τότε θα έχει ενοποιηθεί το μεγαλύτερο μέρος της συριακής επικράτειας υπό τη διοίκηση του, με  περίπου 10 θύλακες υπό τον έλεγχο διάφορων ομάδων της αντιπολίτευσης. Παραμένει ασαφές το πώς θα αντιμετωπίσει το καθεστώς αυτούς τους θύλακες, ειδικά όσους δεν προστατεύονται από τις Ηνωμένες Πολιτείες, την Τουρκία και τους Κούρδους. Τουρκικές δυνάμεις -στα πλαίσια συμφωνιών της Αστάνα- συνεχίζουν να προωθούνται εντός της επαρχίας Ιντλίμπ, ακριβώς δυτικά του Χαλεπιού και ανατολικά της Αλεξανδρέττας.

Είναι διάχυτη η πεποίθηση ότι τους προσεχείς λίγους μήνες οι εχθροπραξίες στη Συρία θα πάψουν. Εφόσον κάτι τέτοιο συμβεί, δύο θέματα θα τεθούν. Πρώτο είναι η επιστροφή των προσφύγων, οι οποίοι κατά εκατομμύρια έχουν καταφύγει κυρίως σε Λίβανο, Τουρκία και ΕΕ. Το δεύτερο θέμα είναι η ανοικοδόμηση της χώρας, η οποία θα απαιτήσει πραγματικά κολοσσιαία κεφάλαια. Και τα δύο θέματα προϋποθέτουν συνεργασία της  διεθνούς κοινότητας. Εδώ όμως ανακύπτει το πρόβλημα της μη αναγνώρισης του καθεστώτος Άσαντ ως νόμιμου από τις κυβερνήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των ΗΠΑ.

Εάν δεν αλλάξει αυτό, τότε είναι φυσικά αδύνατο και να επαναπροωθηθούν οι πρόσφυγες και να εισρεύσουν κεφάλαια, είτε μέσω του ΟΗΕ, είτε μέσω ρωσικών και κινεζικών fund. Την περασμένη εβδομάδα ο Ρεξ Tίλερσον επανέλαβε την -από εποχής Ομπάμα- θέση των ΗΠΑ πως ο Άσαντ δε θα έχει συμμετοχή στο μετεμφυλιακό στάτους κβο της χώρας. Είναι πάντως πιθανό ότι η πίεση πολλών ευρωπαϊκών κυβερνήσεων θα επιφέρει μία  αρχική -προσωρινή- επιστροφή προσφύγων, τουλάχιστον στους θύλακες που ελέγχουν Τουρκία και Αμερική,και αργότερα  σε περισσότερους που θα έχουν τεθεί υπό την προστασία των Ηνωμένων Εθνών,  η δε ανοικοδόμηση θα μπορούσε να ξεκινήσει με ανθρωπιστική οικονομική βοήθεια, για την αναγκαία επισκευή τον βασικών Υποδομών.

Φωτογραφία αρχείου του Reuters